آخرین مطالب
پربازدیدترین مطالب


۱۹ تیر ۱۳۹۶

نگاه ۶۰

طنزپژوهی


ناصر پاک‌شیر


ناصر پاکشیر از کاریکاتوریست‌های اصلی توفیق و گل آقاست، شاید هیچ کاریکاتوریست ژورنالیستی به اندازه او سابقه معتبر مطبوعاتی نداشته باشد. پاکشیر سال ۱۳۱۸ از یک پدر کرمانشاهی و یک مادر رشتی در بندر انزلی به دنیا آمد. بچه درس خوان بود و پس از گرفتن دیپلم ریاضی به تحصیل در رشته جغرافیا در دانشگاه تربیت معلم مشغول شد. ناصر پاکشیر از شانزده سالگی به کاریکاتور علاقمند شد و در سن ۲۲ سالگی کارش را با توفیق رسما آغاز کرد. با وجود سن و سال کم، ناصر پاکشیر به سرعت مهم ترین کاریکاتوریست توفیق شد. البته حسن توفیق که کاریکاتوریست اصلی توفیق و رئیس آتلیه توفیق بود، معمولا به عنوان کاریکاتوریست اول مطرح بود، اما به نظر می‌رسد که حسن توفیق فقط مدیر آتلیه بود. ناصر پاکشیر از همان ابتدا تا آخرین روزهای توقیف توفیق با این نشریه همکاری کرد و پس از توفیق به کار اصلی‌اش که معلمی بود ادامه داد.

 

ناصر پاکشیر، احتمالا کالیفرنیا، زمستان ۱۳۹۳

 

پس از انقلاب و همزمان با آغاز کار گل آقا، ناصر پاکشیر به گروه گل آقا پیوست و کاریکاتوریست اصلی این هفته نامه طنز در کنار احمد عربانی و دیگر کاریکاتوریست های گل آقا شد. لوگوی گل آقا که سفارش خود صابری بود، با نگاهی به لوگوی توفیق کار ناصر پاکشیر بود. پاکشیر سالهاست که در منطقه اورنج کاونتی کالیفرنیا زندگی می‌کند. او در سال ۱۳۷۸ جایزه بهترین کاریکاتوریست مطبوعات کشور را به دست آورد.

 

ناصر پاک‌شیر کاریکاتوری از خودش کشیده و زیرش نوشته همان‌طور که می‌بینید خط‌ ام خرچنگ قورباغه است و این کاریکاتور در شماره ۲۲ نشریه دفتر هنر فروردین ۱۳۹۴ منتشر شده است.

 

ناصر پاکشیر به گاو علاقه خاصی دارد و در مصاحبه ای گفته است: « حالا که صحبت از شیر شد، بگذارید بگویم که در میان حیوانات گاو را بیش‌تر از همه حیوانات دوست دارم. وی در کاریکاتور بالا این ادعا را با تصویر ثابت کرده است.

 

جلد آخرین شماره توفیق که باعث شد که ناصر پاکشیر به زندگی طبیعی اش ادامه بدهد و توفیق به زندگی طبیعی اش ادامه ندهد. پس از این شماره توفیق برای همیشه از میان رفت.

 

 

کاریکاتورهای توفیقی معمولا مثل سرمقاله‌ها و گزارش‌های مطبوعاتی کار دسته جمعی بود. معمولا افراد بقول خودشان سوژه فکر می‌کردند و به کاریکاتوریست می‌گفتند مثلا « سردر مجلس را بکش که تعدادی نماینده با موتور و دوچرخه و ژیان وارد مجلس می‌شوند و از آن طرف با بنز خارج می‌شوند و بالای آن بنویس مجلس پنجم آغاز به کار کرد.» و کاریکاتوریست هم طبق همین نوشته کاریکاتور می‌کشید.

بی تردید کشیدن تصویر کاریکاتوری شخصیت‌های گل آقا کار سختی بود، صابری( گل آقا) سال‌ها با این نام مطلب نوشته بود و تصویری از شخصیت‌های گل آقا از جمله شاغلام وجود نداشت. با این کاریکاتور ناصر پاکشیر گل آقا توسط مخاطبان خودش دیده شد. این تصویر دود دادن سبیل شاغلام است.

 

 

عکسی کمیاب از ناصر پاکشیر از پشت سر، کمتر کاریکاتوریستی در خاورمیانه عکس از پشت سر خودش گرفته و منتشر کرده است. احتمالا این عکس سلفی نیست.